VETERINARSKA KLINIKA
O NAMA
POSLOVANJE
USLUGE
SAZNAJTE VIŠE
KONTAKT
 

OBOLJENJA DEBELOG CREVA - UVLAČENJE CREVA U CREVO


Uvlačenje kraja tankog u početak debelog creva naziva se uvrnuće creva (intussusceptio) i najčešće se javlja kod mladih životinja. Uvlačenje creva u crevo se daleko češće pojavljuje kod pasa nego kod mačaka. Kod pasa ne postoji rasna ili polna predisponiranost. Javlja se kod mladih životinja obično do jedne godine starosti. Većina slučajeva uvlačenja creva u crevo se javlja zbog nasledne sklonosti životinje ka ovome oboljenju, mada postoje faktori koji mogu da dovedu do oboljenja kao što su strana tela u crevima, velika invazija crevnim parazitima, jake upale creva i tumori u crevima. Do pojave simptoma dovodi kako i smanjenje ili potpuno zatvaranje lumena creva, tako i pritisak koji uvučeni deo creva vrši na lokalne krvne sudove. Zbog pritiska na krvne sudove, prvo se javlja otok, a zatim smanjenje ishranjenosti dela creva koga snabdevaju ti krvni sudovi, da bi na kraju došlo i do nekroze (lokalne smrti) tog dela creva.


Simptomi

U zavisnosti od toga da li je lumen creva potpuno zatvoren ili nije, zavisi i kako će izgledati klinički simptomi ovog oboljenja.Kada je u pitanju potpuno zatvaranje lumena creva klinički znaci nastaju naglo. Životinja je uznemirena, cvili, zagleda sopstveni trbuh, ne smiruje se ni na jednom mestu, povraća, u početku se javlja proliv da bi se kasnije stolica sadržala samo od male količine sluzi i krvi, iako životinja ima nagon za defekaciju. Kada lumen creva nije optpuno zatvoren, klinička slika se razvija sporije. Životinja povraća s vremena na vreme, stolica varira po konzistenciji ali preovlađuje kašasta ili tečna stolica sa primesama krvi i sluzi u sebi. Životinja je neraspoložena, nema volje za igru, apatična je, zavlači se na skrovta mesta, apetit joj se slab, povraća i iz dana u dan je sve mršavija.


Dijagnoza

Vetrinar će na osnovu podataka koje sazna od vlasnika, kao i na osnovu detaljnog pregleda pacijenta, često i bez detaljnijih analiza postaviti sumnju na uvlačenje creva, jer se mesto uvrnuća može da napipa u trbuhu kao kobasičasto proširenje. Dijagnoza može da se potvrdi bilo rentgenološkim, bilo ultrazvučnim, bilo endoskopskim pregledom obolele životinje.


Terapija

Jedini metod lečenja ovoga oboljenja je hiruška intervencija. Obično je opšte stanja pacijenta koji treba da se podvrgne operaciji dosta loše zbog toga što je životinja mršava i iznemogla od upornog povraćanja. Zbog toga je potrebno životinju na odgovarajući način pripremiti za operaciju, ai i u toku čitave operacije životinja treba da prima infuziju. Uspešnost operacije zavisi od toga koliko dugo proces na crevima traje, koliki je segment creva zahvaćen, na kom delu creva se uvrnuće nalazi kao i od stepena oštećenja creva koje je procesom zahvaćeno. Procenat preživljavanja ove operacije kod životinja se u svetu kreće između 35 i 74 procenta.


Zapaljenska bolest creva

Pojam "zapaljenska bolest creva" se pojavljuje tek u skorije vreme u veterinarskoj medicini. U humanoj medicini bolesti koje se svrstavaju u ovu grupu su ranije poznate ali se o njima nedovoljno zna i još uvek se ispituju. Primeri bolesti iz ove grupe kod ljudi su Chronova bolest i ulcerativni colitis.

Predpostavlja se da zapaljenska bolest creva nastaje usled zajedničkog dejstva mnogih faktora kao što su nasledna sklonost ka ovom oboljenju, infektivni agensi, neadekvatni imunološki mehanizmi obolelog, pa čak i psihosocijalni faktori. U samim crevima dolazi do pojačane propustljivosti sluzokože kao i do toga da supstance koje zdrav organizam toleriše i koje ne dovode ni do kakve reakcije, kod obolele životinje izazivaju imunološki odgovor i dovode do zapaljenske reakcije.


Simtomi

Bez obzira koji je od navedenih uzroka doveo do pojave zapaljenskog oboljenja creva, simptomi su vrlo slični i odgovaraju simptomima zapaljenja debelog creva. Najdominantniji klinički znak je uporan proliv. Broj defekacija se povećava, a količina izmeta se smanjuje. U izmetu se vrlo često nalaze kapljice sveže krvi kao i dosta sluzi. prilikom defekacije primetni su grčevi koje životinja ima. Primetan gubitak telesne težine kao i povraćanje se ređe javljaju i tada su bolešću obično zahvaćena i tanka creva ili / i želudac. Kako se bolest pogoršava, proliv postaje sve učestaliji, da bi čak mogao da postane i stalan. Bolest se obično javlja kod životinja srednjeg starostnog doba mada je moguća pojava bolesti i kod mladih životinja od 6 meseci starosti, ili kod starih životinja preko 10 godina starosti. Do sada nije utvrđena polna ili rasna predisponiranost.


Dijagnoza

Dijagnozu zapaljenske bolesti debelog creva je vrlo teško postaviti i zahteva puno angažovanja kako vlasnika, tako i veterinara. Dosta analiza koje treba izvršiti da bi se dijagnoza postavila su vrlo skupe, tako da se po nekad pribegava terapiji bez izvrŠenja svih potrebnih pregleda.

Klinički pregled pacijenta ne daje značajne podatke veterinaru, eventualno ako se rektalnim pregledom utvrdi zadebljanje i gruba struktura sluzokože debelog creva i na osnovu podataka o tome kako i koliko životinja defecira, može da se postavi sumnja i na ovo oboljenje. Labaratorijskim pregledom krvi mogu se dobiti podaci koju upućuju na postojanje patološkog procesa u organizmu, ali odsustvo promena vrednosti krvne slike i biohemiskih vrednosti ne mora da znači da životinja nije obolela, jer 1/3 životinja obolelih od zapaljenske bolesti creva imaju sve normalne vrednosti labaratorijskog pregleda krvi.

Rentgenološki pregled ne može da da definitivnu i sigurnu dijagnozu. Endoskopski pregled nam daje najviše podataka o stanju sluzokože creva i promena na njima, a putem kolonoskopije moguće je uzeti uzorak sluzokože creva za histopatološki pregled putem koga jedino i može da se postavi tačna dijagnoza.


Terapija

Terapija zapaljenske bolesti creva se sastoji iz kombinacije dijetalnih mera i terapeutskih sredstava. Terapija i način ishrane se individualno propisuju za svakog pacijenta jer postoje velike razlike u reakcijama na lečenje. Većina lekova koji se koriste u terapiji ovog oboljenja kod životinja se bazira na iskustvima iz humane medicine. Veterinar će početi terapiju koju on za pacijenta smatra da je najoptimalnija. Međutim ako terapija za odgovarajuće vreme ne da željene rezultate, veterinar će promeniti terapiju ili će prepisati kombinvano davanje više preparata da bi se postigao terapijski efekat.

Dijetetske mere su jako važan deo terapije. Preporučuje se davanje onih namirnica koje ređe izazvaju alergijske reakcije kao što su jagnjetina ili zečetina kao proteinski izvor i pirinač kao izvor ugljenih hidrata. Dodavanje vitaminsko-mineralnih preparata mora da bude vrlo oprezno i pod strogom kontrolom veterinara, jer mnogi od tih preparata u sebi sadrže konzervanse, veštačke boje i arome koje su nepoželjne u ishrani obolelih životinja.Postoje i komercijalne hrane za životinje za koje se sumnja da su osetljive na neku od komponenti hrane. Režim ishrane koji prepiše veterinar treba da se ispoštuje minimum 4-8 nedelja da bi došlo do poboljšanja. Alergijsak reakcija je moguća na gotovo svaku komponentu hrane ali se kod mačaka i pasa ipak najčešće javlaj osetljivost na svinjsko meso, mleko, goveđe meso, ribu, jaja, kukuruz, pšenicu i soju.

Prognozu kod zapaljenske bolesti debelog creva je vrlo teško i nezahvalno davati. Neke životinje jako dobro odreaguju samo na promenu ishrane, a kod nekih, i pored dugog tretmana u okviru koga se koriste različite kombinacije lekova, ne dolazi do potpunog prestanka simptoma oboljenja.



Nikoleta Novak, veterinar specijalista

gore